Trwa (do 27 listopada) 10. Festiwal Warszawski Niewinni Czarodzieje.

Rakiety, roboty, kosmiczne odyseje i atomowe strachy na lachy. Wiemy, że ta przyszłość nigdy się nie zdarzyła. Lot na księżyc zamieniliśmy na czarter do Egiptu, roboty kolejkowe na zakupy w internecie a nowoczesne mieszkania w blokach na…mieszkania w nowoczesnych blokach.

My, ludzie solidnie zadomowieni XXI wieku, sentymentalnie i pobłażliwie patrzymy dziś na wizje przyszłości stolicy, które przynosiły kolejne dekady XX wieku. Warszawa chciała być nowoczesna. Wystarczy spojrzeć w roczniki „Stolicy” z czasu podboju kosmosu przez Jurija Gagarina. Nagłówki krzyczą: odbudowana, przebudowana, rozbudowana, zautomatyzowana; pełna wiary, że ewoluujemy od społeczności ziemskiej do społeczności kosmicznej. Kilka lat później padają niezapomniane słowa Neila Armstronga: „Dla człowieka to jeden mały krok, dla ludzkości skok ogromny”.

Dziś wiemy, że nie rządzą nami mózgi elektronowe, podróżujemy nie z kosmodromu na Księżyc, a metrem na Kabaty. Poczty nie rozwożą rakiety, a z Marszałkowskiej w Al. Jerozolimskie nie dostaniemy się ruchomą taśmą do przewozu pasażerów. Choć czytelnicy warszawskich gazet z lat 60. mogli odnieść wrażenie, że to już – tuż, tuż.

Dziś z rozbawieniem oglądamy ubiegłowieczne filmy ukazujące przyszłość. Wiemy już, jak nie wydarzyła się nasza przyszłość. Patrząc na plany i marzenia warszawiaków XX wieku, zdajemy sobie sprawę, że wróciliśmy z kosmosu na Ziemię. I z tej perspektywy czujemy się mądrzejsi, bo mamy świadomość, że wszystko poszło inaczej. Warto jednak prześledzić te niezwykłe marzenia dotyczące wizji przyszłego życia w dobie wyśnionego rozwoju technologii, architektury, sztuki, nauki, medycyny, muzyki. Przyjrzeć się bliżej okresowi, w którym fantastyka naukowa stała się nie tylko ucieleśnieniem totalitarnych wizji, ale i celnym środkiem krytykowania władzy politycznej i poszukiwania alternatywy. Dzięki oddaleniu w czasie, pozwalała ona w miarę bezpiecznie krytykować władzę polityczną, absurdy czasu i życia w gospodarce planowanej.

Bo przyszłość to nadal miejsce na spotkanie, z którego możemy spojrzeć na samych siebie – nasze plany, marzenia i wybory z nutą pogodnej autoironii. W tej edycji Festiwalu patrzymy więc na marzenia i plany Warszawy i warszawiaków. I na to jak Niewinni byliśmy przed 10 laty, gdy zaczynaliśmy przygodę z Festiwalem.

Źródło: Organizator.