Do późnych lat 70, XX wieku, Afganistan zachowywał neutralność w zimnej wojnie, jednak w 1978 r. prezydent republiki generał Muhammad Daud Chan został obalony w krwawym komunistycznym zamachu i zostało utworzona Demokratyczna Republika Afganistanu, na czele z prezydentem Nur Mohammedem Tarakim. W marcu 1979 r. wybuchły zamieszki w Heracie. Przeciwko komunistom, których idee nie trafiały do konserwatywnych mieszkańców Afganistanu stanęła ludność. Powstańcy przejęli władzę jedynie na tydzień, potem afgański rząd krwawo stłumił rebeliantów. We wrześniu prezydent Taraki został zamordowany i to zdecydowało o wkroczeniu wojsk sowieckich do Afganistanu. Islamscy bojownicy pod wodzą Ahmada Szaha Masuda, wspierani pieniędzmi i bronią przez m.in. USA, Wielką Brytanię, Pakistan, Arabię Saudyjską, Iran oraz Chiny stawiły zbrojny opór wkraczającym oddziałom armii radzieckiej. Mimo najnowocześniejszej broni i zaangażowania znacznych sił wojska radzieckie nie potrafiły pokonać mudżahedinów. Zaczęły więc stosować barbarzyńskie metody walki, tj taktyka spalonej ziemi, używając przy tym m.in. napalmu. Wkraczając do Afganistanu planowano przeszkolenie afgańskiej armii, ustabilizowanie sytuacji i wycofanie się w przeciągu pół roku, najpóźniej roku. Zamiast tego rozpoczęła się dziesięcioletnia wojna, w której udział brali żołnierze ze wszystkich części Związku Radzieckiego.
Autor Rodric Braithwaite był brytyjskim ambasadorem w Moskwie w latach 1988–92, kiedy to na chwilę otworzono sowieckie archiwa. Miał więc dostęp do dokumentów, które umożliwiły mu obiektywnie spojrzeć na wydarzenia sprzed ponad 30 lat. W „Afgańcach” autor szczegółowo przedstawia historię kraju od XVIII w., by potem pokazać oblicza wojny z perspektywy bohaterów wojny afgańskiej.
W książce znajdziemy przyczyny konfliktu oraz opis przebiegu wojny. Świetnie zobrazowane działania ukazują w pełnej krasie ich charakter – czyli niedopracowanie, improwizację i bałagan. To wszystko napisane jest soczystym i żywym językiem, a Rodric Braithwaite żongluje faktami w przystępny i ciekawy zarazem sposób. Autor dokonuje dogłębnej analizy motywacji politycznych wszystkich stron konfliktu, opierając się na bogatym materiale źródłowym oraz rozmowach z weteranami tej wojny. Braithwaite nie ucieka od odniesień do obecnej interwencji wojskowej w Afganistanie, podkreślając powielanie wciąż tych samych błędów przez okupujące wojska.
Najbardziej wzruszająca ostatnia cześć książki opowiada o powrotach weteranów, którzy napotykają na obojętność lub nawet wrogość. Nasuwa się tu porównanie z wojną w Wietnamie, gdzie szczęśliwe powroty nie są możliwe.
„Afgańcy” to świetna pozycja dla fanów historii. Ta książka może pomóc w odpowiedzi na pytanie, co takiego sprawia, że Afganistan wciąż jest obiektem zainteresowania różnych mocarstw. Polecam wszystkim, którzy chcieliby pogłębić swoją wiedzę na temat otaczającego świata, tym bardziej że opisywane zdarzenia działy się całkiem niedawno, a historia jak wiemy lubi się powtarzać.
Rodric Braithwaite, Afgańcy. Ostatnia wojna imperium. Wydawnictwo Znak, Kraków 2012, s. 416
Utwór | Od |
| 1. Inne historie | gaba |
Utwór | Od |
| 1. W bezkresie niedoli | ladyfree |
| 2. było, jest i będzie | ametka |
| 3. O Tobie | ametka |
| 4. Świat wokół nas | karolp |
| 5. Kolekcjonerka (opko) | will |
| 6. alchemik | adolfszulc |
| 7. taka zmiana | adolfszulc |
| 8. T...r | kid_ |
| 9. przyjemność | izasmolarek |
| 10. impresja | izasmolarek |
Utwór | Od |
| 1. Sprzymierzeniec | blackrose |
| 2. Podaruję Ci | litwin |
| 3. test gif | amigo |
| 4. Primavera_AW | annapolis |
| 5. Melancholia_AW | annapolis |
| 6. +++ | soida |
| 7. *** | soida |
| 8. Góry | amigo |
| 9. Guitar | amigo |
| 10. ocean | amigo |
Recenzja | Od |
| 1. Zielona granica | irka |
| 2. Tajemnice Joan | wanilia |
| 3. Twój Vincent | redakcja |
| 4. "Syn Królowej Śniegu": Nietzscheańska tragedia w świecie baśni | blackrose |
| 5. Miasto 44 | annatus |
| 6. "Żywioł. Deepwater Horizon" | annatus |
| 7. O matko! Umrę... | lu |
| 8. Subtelność | lu |
| 9. Mustang | lu |
| 10. Pokój | martaoniszk |